Jak obliczyć wartość firmy, aby wycenić biznes?

Jak obliczyć wartość firmy? Kluczowe metody

11 czerwca 2025

Oceń artykuł:

(5/5)

Udostępnij artykuł:

11 czerwca 2025

Oceń artykuł:

(5/5)

Udostępnij artykuł:

Proces wyceny przedsiębiorstwa składa się z dwóch etapów – pomiaru wartości spółki oraz analizy i oceny uzyskanych wyników.”

Chcesz posłuchać artykułu ?

Jak obliczyć wartość firmy, aby poznać jej realny potencjał i przygotować się do sprzedaży lub inwestycji? Wycena przedsiębiorstwa to proces, który może zadecydować o sukcesie Twojego biznesu. W naszym artykule dowiesz się, jakie metody wyceny są najskuteczniejsze i jak je zastosować w praktyce.

Wartość firmy – definicja

Zdaję sobie sprawę, że ludzie nie są chodzącymi encyklopediami, dlatego zaczniemy od wyjaśnienia podstawowych pojęć. Dzięki temu później możemy przejść do dalszych zagadnień.

Wspomniana wartość firmy to swego rodzaju miara, która pokazuje, ile realnie jest warte całe przedsiębiorstwo. Mam tutaj na myśli zarówno jego majątek, jak i potencjał do zarabiania pieniędzy w przyszłości.

Na wartość składają się też inne rzeczy, m.in. relacje firmy z klientami, marka czy know-how*. Pewnie się zastanawiasz, jakie znaczenie ma wartość danej firmy. Z perspektywy wyceny jej wartości jest to bardzo ważne, ponieważ umożliwia określenie, ile na rynku warta jest dana spółka.

Znajomość wartości pomaga m.in. przy sprzedaży firmy, negocjacjach czy pozyskiwaniu inwestorów. Bywa również przydatna w przypadku fuzji i przejęć. W każdym z tych przypadków umożliwia ustalenie sprawiedliwej i jednocześnie realistycznej ceny dla wszystkich stron transakcji.

Można więc powiedzieć, że wartość firmy stanowi fundament wyceny, która z kolei jest podstawowym narzędziem ułatwiającym podejmowanie istotnych decyzji finansowych.

* Know-how oznacza całą unikalną wiedzę i doświadczenie, dzięki którym firma jest w stanie robić coś lepiej niż jej konkurenci.

Dodatnia i ujemna wartość firmy

Dodatnia wartość biznesu (nazywana też goodwill) pojawia się, gdy cena zapłacona za firmę jest wyższa niż wartość godziwa przejętych aktywów netto. Oznacza to, że oprócz majątku, czyli kapitału, nabywca płaci także za pewne elementy niematerialne.

Odnosi się to m.in. do: marki firmy, know-how czy relacji z klientami – są to kwestie, które zapewniają spółce przewagę konkurencyjną i potencjał do generowania zysków.

Jeśli jesteś księgowym (lub znasz się na tych sprawach), na pewno wiesz, że w księgach rachunkowych dodatnia wartość przedsiębiorstwa jest ujmowana jako wartość niematerialna. Dodatkowo podlega ona amortyzacji* przez okres ekonomicznej użyteczności, zwykle do 5 lat.

O ujemnej wartości firmy, czyli badwill, mówimy w sytuacji, gdy cena nabycia firmy jest niższa od wartości godziwej jej aktywów netto. W księgach określana jest ona jako rozliczenia międzyokresowe przychodów. Warto też pamiętać, że w jej przypadku nie możemy mówić o amortyzacji, ponieważ zwyczajnie jej nie podlega.

* Amortyzacja – proces rozłożenia kosztu zakupu środka trwałego, np. pojazdu, budynku itd.) na określony czas jego użytkowania. Czyli w skrócie nie zaliczamy jednorazowo całego wydatku do kosztów, tylko regularnie (np. co miesiąc) odpisujemy część jego wartości, uwzględniając jednocześnie jego zużycie i starzenie.

Wartość firmy a wartość przedsiębiorstwa

Zacznijmy od tego, że wartość firmy i wartość przedsiębiorstwa to dwie różne rzeczy, dlatego ich nazwy nie powinny być stosowane zamiennie, choć bardzo często tak bywa. W rachunkowości z wartością firmy mamy do czynienia w momencie, gdy jeden podmiot gospodarczy przejmuje drugi. Dotyczy to przypadku, gdy cena takiej transakcji różni się od rynkowej wartości składników majątku tego przejętego przedsiębiorstwa.

W tym miejscu przypomnę jeszcze, na czym polega przejęcie. Wygląda to tak, że jeden podmiot wchłania drugi, dzięki czemu ten drugi traci swój byt prawny. Dodatkowo zarówno jego majątek materialny, jak i niematerialny zostaje przejęty przez nabywcę, podobnie jak wszelkie zobowiązania.

Warto dodać, że zasadniczym celem przejęcia jest uzyskanie dodatkowej wartości takiego przedsiębiorstwa. W jaki sposób można go uzyskać?

Przede wszystkim dzięki następującym działaniom:

Przejdźmy teraz do wartości przedsiębiorstwa. Na początek warto wspomnieć, że wynika ona z wielkości dochodów, jakie jest w stanie dostarczyć inwestorom w przyszłości.

Nie skupiamy się więc na osiąganych wcześniej, czyli już historycznych wynikach finansowych. Nie dotyczy to również samej ceny, za jaką w danej chwili można ją sprzedać.

Przedsiębiorstwo składa się ze składników materialnych i niematerialnych. Składniki materialne tworzą wartość netto aktywów rzeczowych, czyli wartość rynkową (lub majątkową) oraz zobowiązania.

Z kolei składniki niematerialne tworzą wartość firmy, w której mieści się m.in. goodwill. Co oznacza, że wartość firmy to część składowa wartości całego przedsiębiorstwa.

Jakie są metody wyceny firmy?

Przy wycenie firmy należy korzystać z odpowiednich metod, których wybór zależy od:

Do najczęściej stosowanych metod wyceny należą: majątkowa, dochodowa i porównawcza.

W dalszej części artykułu przygotuję opracowanie każdej z nich, co pozwoli Ci lepiej zrozumieć całe zagadnienie.

Wycena spółki metodą dochodową

Zaczniemy od metody dochodowej, czyli tzw. metody zdyskontowanych przepływów pieniężnych (discounted cash flows). W tym przypadku możesz spotkać się też ze skrótem DCF, który bywa stosowany jako synonim pełnej nazwy tej metody.

Charakteryzuje się ona tym, że bywa stosowana do wyceny firmy, która generuje dochód i dodatnie przepływy finansowe. Może być wykorzystywana w przypadku spółek, które mają ugruntowaną pozycję rynkową, a więc nie są nowe.

To pozwala zakładać, że w przyszłości również będą one generowały podobne dochody i cash flows. Dodam jeszcze, że w metodzie dochodowej wykorzystuje się prognozy finansowe na kolejne lata.

Wycena tą metodą w głównej mierze opiera się na szacowaniu wartości spółki w oparciu o przewidywane przepływy pieniężne. Mówiąc prościej, oznacza to, że w dużym stopniu polega ona na przewidywaniach przyszłości.

Musisz wiedzieć, że szacowanie cash flows zawsze jest obarczone pewnym stopniem niepewności, ponieważ nikt nie może być w 100% pewny, czy te prognozy się sprawdzą.

Dodam jeszcze, że

zdaniem ekspertów ich dokładność oscyluje między 30 a 70%. Pamiętaj jednak, że kluczem do zwiększenia wiarygodności szacowanych przyszłych cash flows jest regularna aktualizacja danych, na których się opieramy, oraz stałe monitorowanie.

Sednem omawianej metody jest powiązanie wartości przedsiębiorstwa (lub aktywa o kluczowym znaczeniu) w momencie wyceny z prognozowanymi przepływami finansowymi.

Jeśli chciałbyś samodzielnie oszacować wartość swojej firmy za pomocą metody dochodowej, mam dla Ciebie propozycję. Kalkulator wyceny firmy DCF to moje autorskie narzędzie, które pomoże Ci obliczyć wartość Twojego biznesu. Poza głównym narzędziem dostaniesz również konkretną instrukcję, która poprowadzi Cię przez cały proces.

Wycena spółki metodą porównawczą

Przechodzimy teraz do wyceny drugą metodą. Metoda porównawcza wyceny przedsiębiorstwa polega na ustaleniu jego wartości rynkowej poprzez porównanie z innymi, podobnymi firmami. Oznacza to spółki o zbliżonym profilu działalności.

Jaka jest zatem istota wyceny tą metodą? Przede wszystkim warto zapamiętać, że według niej wartość danej spółki (lub jej dóbr) wyznaczana jest jako wielokrotność efektów, które ona generuje. Do efektów należą np. zyski operacyjne, zysk netto, przychody ze sprzedaży czy zyski operacyjne powiększone o amortyzację.

Generalnie zależy nam na tym, aby efekt był jak najwyższy, ponieważ wpływa on bezpośrednio na wartość spółki. Krótko mówiąc: jeśli efekt jest wysoki, to jej wartość również. Dodam jeszcze, że metoda ta bywa nazywana metodą mnożnikową.

Potrzebujesz profesjonalnej wyceny swojego biznesu? Zachęcam do zapoznania się z naszą ofertą wyceny przedsiębiorstw.

Jeśli chcesz samodzielnie oszacować wartość firmy, skorzystaj z mojego Kalkulatora wyceny firmy DCF.

Metoda majątkowa wyceny spółki

Na koniec zostały nam jeszcze metody majątkowe. Jest to grupa podejść, które określają wartość przedsiębiorstwa na podstawie wartości jego majątku. Oznacza to, że wartość spółki oblicza się jako różnicę między aktywami a zobowiązaniami.

W tych metodach wycenia się oddzielnie poszczególne składniki zasobów finansowych oraz zobowiązań, nie biorą one jednak pod uwagę efektów synergii wynikających z ich wspólnego, zorganizowanego wykorzystania w ramach firmy.

Chodzi o to, że nie uwzględniają sytuacji, w której połączenie różnych elementów przedsiębiorstwa przynosi większe korzyści niż suma wartości tych elementów, gdyby były oceniane osobno.

Najczęściej mówimy o 4 metodach majątkowych. Są to: metoda księgowa, metoda wartości likwidacyjnej, metoda wartości skorygowanych aktywów netto i metoda wartości odtworzeniowej. Więcej szczegółów oraz opisy każdej z metod znajdziesz we wpisie: Jak wycenić firmę?

Przebieg procesu wyceny, czyli jak obliczyć wartość firmy?

Proces wyceny przedsiębiorstwa jest złożonym i wieloetapowym zadaniem. Może wymagać staranności, przemyślanej strategii oraz zbioru i analizy dużej ilości danych.
Chociaż można stosować różnorodne metody wyceny, cały proces powinien mieć określoną strukturę, aby zapewnić jak najdokładniejsze wyniki.

Proces oceny wartości danego przedsiębiorstwa składa się z dwóch etapów – pomiaru wartości danej firmy oraz analizy i oceny uzyskanych wyników pomiaru.

Do kluczowych elementów tej struktury należą:

Etap procesu wyceny firmy	Opis
zebranie szczegółowych informacji	dotyczące specyfiki branży, strategii firmy oraz kluczowych zasoby i ich wykorzystania
analiza historii finansowej	badanie wcześniejszych wyników działalności operacyjnej i finansowej (w tym przychodów, kosztów i marż)
szacowanie perspektyw biznesowych	ocena planów rozwoju, prognoz wzrostu oraz planowanych inwestycji
porównanie z innymi firmami	analizowanie konkurencyjnych przedsiębiorstw działających w tym samym sektorze
wybór odpowiedniej metody wyceny	zastosowanie kilku metod (w miarę możliwości)
ostateczna wycena Twojej firmy	połączenie wyników wyników różnych podejść z uwzględnieniem specyfiki firmy oraz jej perspektyw rozwoju

Warto dodać, że w każdym przypadku można określić wartość danego przedsiębiorstwa. Pamiętaj o tym, gdy ktoś będzie utrzymywał, że jest inaczej.

Wycena wartości firmy – główne elementy

Na czym się skupić podczas wyceny wartości przedsiębiorstwa? Jestem pewien, że skoro tutaj dotarłeś, to chciałbyś się tego dowiedzieć. Zaraz postaram się wszystko wyjaśnić.

Jest kilka elementów, na które warto zwrócić szczególną uwagę. Będą to:

wartość rynkowa – jest to cena, którą inwestorzy są skłonni zapłacić lub przyjąć za akcje czy udziały danej spółki na rynku otwartym. Jest to bardzo neutralne kryterium, regularnie wzmacniane przez aktualne siły popytu i podaży,
aktywa trwałe – są to elementy majątku przedsiębiorstwa, które mają charakter długoterminowy i są wykorzystywane w działalności przez okres przekraczający rok. Odgrywają one kluczową rolę w procesie wyceny wartości firmy. Zalicza się do nich np. pojazdy, budynku, grunty czy inwestycje długoterminowe,
kapitał własny – stanowi różnicę między wartością środków posiadanych przez firmę (zarówno dóbr trwałych, jak i obrotowych), a wartością zobowiązań, które firma zaciągnęła,
aktywa obrotowe – krótkoterminowe składniki majątku przedsiębiorstwa, które są wykorzystywane w codziennej działalności firmy. Są to np. krótkoterminowe należności od klientów, zapasy oraz inwestycje finansowe, które mają być sprzedane lub zbyte w ciągu najbliższych 12 miesięcy (m.in. posiadane akcje i udziały),
dochody – różnica pomiędzy przychodami a kosztami przedsiębiorstwa. Istotne są nie tylko zyski netto, ale także cash flows oraz wynik operacyjny.

Jeśli chcesz dowiedzieć się więcej, zachęcam do zapoznania się z tym wpisem: Jak wycenić firmę?

Podsumowanie

Wartość firmy jest istotna nie tylko dla jej właścicieli, ale także dla inwestorów, kredytodawców oraz jej potencjalnych nabywców. Stanowi ona bowiem podstawę do podejmowania decyzji finansowych i strategicznych.

Miejmy też na uwadze, że wartość spółki nie jest statyczna – zmienia się w czasie pod wpływem działań wewnętrznych, a także czynników zewnętrznych. Właściciele, którzy rozumieją mechanizmy kształtujące wartość przedsiębiorstwa i aktywnie nimi zarządzają, mają większe szanse na sukces w długiej perspektywie czasowej.

Źródła:
Ewa Maćkowiak „Ujęcie wartości firmy w wartości przedsiębiorstwa”

FAQ

Jak sprawdzić, ile warta jest firma?

Aby sprawdzić, ile jest warta firma, można zastosować różne metody wyceny. Dobiera się je w zależności od specyfiki przedsiębiorstwa, celu wyceny oraz dostępnych danych. Do głównych metod należą: dochodowa, porównawcza i majątkowa.

Jaki jest koszt wyceny firmy?

W Polsce koszt wyceny firmy kosztuje średnio od 7-9 tys. złotych. W przypadku dużych spółek koszt może wzrosnąć nawet do kilkudziesięciu tysięcy złotych. Wiele zależy od konkretnego przypadku.

Na czym polega wyceny firmy metodą dochodową?

Wycena metodą dochodową opiera się na szacowaniu wartości spółki w oparciu o przewidywane przepływy pieniężne, jednak prognozy te zawsze są obarczone pewnym stopniem niepewności.

Spis treści Ukryj

1 Jak obliczyć wartość firmy? Kluczowe metody

1.1 Wartość firmy – definicja

1.2 Wartość firmy a wartość przedsiębiorstwa

1.3 Jakie są metody wyceny firmy?

1.4 Przebieg procesu wyceny, czyli jak obliczyć wartość firmy?

1.5 Wycena wartości firmy – główne elementy

1.6 Podsumowanie

1.7 FAQ

Autor: Mateusz Laska

Specjalizuje się w wycenie przedsiębiorstw, modelowaniu finansowym, badaniu due diligence, analizie funduszy inwestycyjnych, emitentów akcji i obligacji, ze szczególnym naciskiem na sektor deweloperski/budowlany oraz branżę pożyczkową/windykacyjną. W dotychczasowej karierze zawodowej odpowiedzialny za badanie zdolności kredytowej emitentów, strukturyzowanie transakcji oraz kontakt z inwestorami instytucjonalnymi (TFI, OFE). Aktualnie właściciel Corporate Mind Sp. z o.o. – firmy konsultingowej, która świadczy usługi finansowe dla przedsiębiorstw. Poprzednio dyrektor ds. Inwestycji w jednym z wiodących domów maklerskich na polskim rynku kapitałowym, gdzie nadzorował oraz koordynował transakcje kapitałowe o wartości ponad 600 mln w latach 2018 – 2023.